Νικόλαος Γεωργόπουλος

 

 

Στρατηγικό Μάνατζμεντ

 

Γ΄ Έκδοση

 

 

Εκδότης: Μπένου Γ.

 

Μορφή: Μαλακό εξώφυλλο

 

Αριθμός σελίδων: 528

 

Κωδικός ISBN: 9789608249950

 

Διαστάσεις: 24 × 17 εκ.

 

Κωδ. Εύδοξος: 33133177

 

Έτος έκδοσης: 2013

 

 

 

 

 

 

 ► παρουσίαση

 

Γιατί ορισμένες επιχειρήσεις είναι επιτυχημένες, ενώ πολλές από τις ανταγωνιζόμενες με αυτές αποτυγχάνουν; Θα σκεφτόταν κανείς ότι ορισμένες επιχειρήσεις θα πρέπει να είναι τυχερές. "Ίσως διαθέτουν το κατάλληλο μίγμα προϊόντων ή υπηρεσιών στον κατάλληλο χρόνο. Αλλά συχνά αυτό δεν είναι αρκετό. Οι επιτυχημένες επιχειρήσεις γνωρίζουν αλλά και είναι ικανές να ικανοποιούν ένα διαφορετικό μίγμα ανθρώπων ή ομάδων που ενδιαφέρονται ιδιαίτερα για την πορεία της επιχείρησης. Αυτοί ονομάζονται φορείς διακύβευσης συμφερόντων (stakeholders). Οι stakeholders είναι άτομα ή ομάδες κου σημαντικά μπορούν να επηρεάσουν ή να επηρεασθούν από τις ενέργειες μιας επιχείρησης.

Επιτυχημένες επιχειρήσεις έχουν άριστες σχέσεις με αρκετούς από τους πλέον σημαντικούς stakeholders, συμπεριλαμβανομένων των εργαζομένων, των πελατών, των μετόχων και των κοινωνικών ομάδων από τις οποίες οι περισσότεροι stakeholders προέρχονται. Η ικανοποίηση των stakeholders μπορεί να επιτευχθεί μέσω μιας επιτυχημένης εφαρμογής της διαδικασίας του στρατηγικού μάνατζμεντ. Στρατηγικό μάνατζμεντ είναι η διαδικασία μέσω της οποίας οι επιχειρήσεις αναλύουν και μαθαίνουν από το εξωτερικό και το εσωτερικό τους περιβάλλον, θέτουν μακροπρόθεσμους και βραχυπρόθεσμους στόχους, διαμορφώνουν στρατηγικές ώστε να επιτευχθούν οι τιθέμενοι στόχοι, και υλοποιούν αυτές τις στρατηγικές, σε μια προσπάθεια να ικανοποιήσουν τους βασικούς stakeholders.

Η διαδικασία του στρατηγικού μάνατζμεντ βοηθά τις επιχειρήσεις να ανα-γνωρίσουν τι επιθυμούν να επιτύχουν καθώς και πως θα πραγματοποιήσουν αποτελέσματα που έχουν αξία. Η σπουδαιότητα αυτής της πρόκλησης είναι μεγαλύτερη σήμερα παρά ποτέ. Η παγκοσμιοποιημένη οικονομία, μια οικονομία στην οποία τα προϊόντα ή οι υπηρεσίες ρέουν ελεύθερα μεταξύ εθνών, συνεχώς πιέζει τις επιχειρήσεις να γίνουν περισσότερο ανταγωνιστικές. Όμως, επιχειρήσεις με αυξημένη ανταγωνιστικότητα προσφέρουν προϊόντα ή υπηρεσίες που έχουν μεγαλύτερη αξία στους πελάτες με αποτέλεσμα να κερδίζουν ανταγωνιστικά πλεονεκτήματα τα οποία αντικατοπτρίζονται σε κέρδη πάνω από τον μέσο όρο του κλάδου.

Ο όρος “στρατηγική” δανείσθηκε από τη βιβλιογραφία του πολέμου. Ο παραλληλισμός ανάμεσα στη διεξαγωγή ενός πολέμου και το μάνατζμεντ ενός οργανισμού είναι φανερός εξ’ αιτίας του υψηλού επιπέδου ανταγωνισμού στην παγκοσμιοποιημένη οικονομία. Πράγματι, μερικοί από τους μεγαλύτερους οργανισμούς στον κόσμο γίνονται ‘οργανισμοί χωρίς πατρίδα’ (stateless organizations) μιας και ανήκουν σε τόσο ευρέως και διαφορετικούς ιδιοκτήτες σε όλη την υδρόγειο, οι οποίοι πραγματικά δεν ανήκουν σε καμία χώρα. Επιπρόσθετα, το σημερινό επιχειρηματικό περιβάλλον σχετίζεται περισσότερο στην έμφαση της ικανοποίησης του πελάτη και στην ανάπτυξη των ανθρωπίνων πόρων, στην ανάπτυξη του τομέα των υπηρεσιών, και στην αυξανόμενη χρήση της πληροφοριακής τεχνολογίας για την επίτευξη ανταγωνιστικών  πλεονεκτημάτων.

Στην παρούσα έκδοση εκτός από τις διορθώσεις, βελτιώσεις που πραγματοποιήθηκαν σε ολόκληρο το κείμενο, προστέθηκαν ενότητες σε αρκετά κεφάλαια που δίνουν μια περισσότερο εμπεριστατωμένη άποψη για θέματα του στρατηγικού μάνατζμεντ που εμφανίσθηκαν μετά την πρώτη και δεύτερη έκδοση του βιβλίου. Ακόμη στην παρούσα έκδοση προστέθηκαν δύο νέα κεφάλαια: Το κεφάλαιο 4 που αναφέρεται σε θέματα “Εταιρικής Διακυβέρνησης”, και το κεφάλαιο 11 που αναφέρεται σε θέματα “Διαμόρφωσης Σεναρίων”.

Οι οργανισμοί έρχονται αντιμέτωποι με συναρπαστικές και δυναμικές ανταγωνιστικές προκλήσεις στον 21° αιώνα που μόλις έχει ξεπροβάλλει. Οι προκλήσεις αυτές και η αποτελεσματική ανταπόκριση των επιχειρήσεων, εξετάζονται στο βιβλίο που κρατάτε στα χέρια σας. Η διαδικασία του στρατηγικού μάνατζμεντ προσφέρει πολύτιμη βαθειά γνώση σε εκείνους που επιθυμούν να ηγηθούν επιτυχημένα των επιχειρήσεων τους τον 21° αιώνα. Ελπίζω ότι θα βρείτε την παρούσα έκδοση του βιβλίου “Στρατηγικό Μάνατζμεντ” αναζωογονητική, ευχάριστη και χρήσιμη για την καριέρα σας.

Τελειώνοντας, θα ήθελα να ευχαριστήσω όλους τους προπτυχιακούς και μεταπτυχιακούς φοιτητές των Ανώτατων Εκπαιδευτικών  Ιδρυμάτων που μαζί μου μοιράσθηκαν το συναρπαστικό ταξίδι της στρατηγικής όλα αυτά τα χρόνια, καθώς και την εκδότρια κυρία Γ. Μπένου και τους συνεργάτες της για την επιμέλεια, οργάνωση και εκτύπωση του βιβλίου.

Νικόλαος Β. Γεωργόπουλος

 

 ► περιεχόμενα

 

Πρόλογος Α' έκδοσης  13

Πρόλογος Β' έκδοσης  15

Πρόλογος Γ' έκδοσης  19

 

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1

ΕΝΝΟΙΕΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ

1.1.    Επιχειρησιακή και επιχειρηματική συμπεριφορά   21

1.2.    Έννοια της στρατηγικής  25

1.3.    Σημασία της στρατηγικής   29

1.4.    Στρατηγικό μάνατζμεντ: εισαγωγικές έννοιες   31

1.5.    Κυρίες στρατηγικές αλλαγές στις θεωρίες του επιχειρησιακού σχεδιασμού   33

1.6.    Σημασία του στρατηγικού μάνατζμεντ   34

 

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2

ΓΕΝΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ

2.1.    Λειτουργίες της διοίκησης   39

2.2.    Τύποι διευθυντικών στελεχών   41

2.3     Στρατηγικές δραστηριότητες της λειτουργίας των στελεχών    43

2.4.    Απαιτούμενες επιδεξιότητες των διευθυντικών στελεχών   45

2.5.     Ρόλος των διευθυντικών στελεχών   51

2.6.    Ο όρος «επίδοση»   54

2.7.    Ανακεφαλαίωση: μια ολοκληρωμένη άποψη της απασχόλησης των στελεχών   55

 

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3

ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΟΥ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟΥ ΜΑΝΑΤΖΜΕΝΤ

3.1.    Σχολές (η προσεγγίσεις) για τη διοίκηση επιχειρήσεων   57

Α. Κλασική προσέγγιση  58

Β. Προσέγγιση συμπεριφοράς   59

Γ. Προσέγγιση της Διοικητικής Επιστήμης   59

Δ. Προσέγγιση συγχρόνου management   60

Ε. Προσέγγιση του σεναρίου   63

3.2.    Εξέλιξη του στρατηγικού μάνατζμεντ   65

Α. Προϋπολογισμοί & χρηματοοικονομικοί έλεγχοι (Budgeting and Financial Control)   66

Β. Μακροπρόθεσμος σχεδιασμός (Long-Term Planning)   67

Γ. Στρατηγικός σχεδιασμός (Strategic Planning)   68

Δ. Στρατηγικό μάνατζμεντ (Strategic Management)  70

3.3.    Υποδείγματα στρατηγικού μάνατζμεντ   71

3.3.1.    Στρατηγική ανάλυση   75

3.3.2.    Στρατηγική επιλογή   75

3.3.3.    Στρατηγική εφαρμογή   76

3.4.    Διαμόρφωση και υλοποίηση στρατηγικής: Τελικές παρατηρήσεις .    82

Μελέτη περίπτωσης: ΑΚΜΩΝ ΟΜΙΛΟΣ ΕΤΑΙΡΕΙΩΝ Α.Ε   86

 

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4

ΕΤΑΙΡΙΚΗ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗ

4.1.    Εισαγωγή   89

4.2.    Εταιρική διακυβέρνηση - Διοικητικό συμβούλιο   91

4.3.    Κοινωνική υπευθυνότητα  94

4.4.    Η πρόταση αποστολής   97

4.2.1.    Όραμα   98

4.2.2.    Αποστολή   100

 

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5

ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΕΞΩΤΕΡΙΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ

5.1.    Εισαγωγή   105

5.2.     Το περιβάλλον των επιχειρήσεων: νέες τάσεις και προοπτικές    107

5.3.     Το γενικευμένο ή μακρο-περιβάλλον της επιχείρησης   110

5.3.1.    Πολιτικό περιβάλλον   113

5.3.2.     Οικονομικό περιβάλλον   115

5.3.3.     Κοινωνικοπολιτιστικό περιβάλλον   117

5.3.4.    Τεχνολογικό περιβάλλον  119

5.3.5.    Εκτίμηση των επιδράσεων του μακρο-περιβάλλοντος    121

5.4.    Το άμεσο ή μικρο-περιβάλλον της επιχείρησης   123

5.4.1.    Η προσέγγιση του Porter στην ανάλυση του μικρο-περιβάλλοντος   125

5.4.2.    Κριτική αποτίμηση του υποδείγματος του Porter   145

5.4.3.    Σχόλια στις σκέψεις του Porter σχετικά με το Internet και τη δομή της βιομηχανίας   152

5.4.4.    Καινοτομία και η ανάπτυξη του βιομηχανικού κλάδου    159

5.4.5.    Αναγνώριση στρατηγικών στοιχείων του εξωτερικού περιβάλλοντος   161

5.4.6.    Εξέλιξη του κλάδου   162

5.4.7.    Στρατηγικές ομάδες    163

5.4.8.    Εκτίμηση των επιδράσεων του μικρο-περιβάλλοντος    170

5.5.    Παγκοσμιοποίηση και δομή του κλάδου   172

5.6.    Ανάλυση ανταγωνιστών   173

Παράρτημα κεφαλαίου 5: Ορισμός ορίων του κλάδου   176

 

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 6

ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΕΣΩΤΕΡΙΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ

6.1.    Εισαγωγή   181

6.2.    Παράγοντες που συνθέτουν το εσωτερικό περιβάλλον   183

6.3.    Η έννοια της αλυσίδας-αξίας   193

6.3.1.    Το σύστημα αξίας   203

6.3.2.    Διασυνδέσεις στην αλυσίδα αξίας   205

6.3.3.    Εικονική αλυσίδα αξίας   206

6.3.4.    Η συνεισφορά της αλυσίδας αξίας στη διαμόρφωση στρατηγικής   210

6.4.    Η θεωρία των πόρων και ικανοτήτων   212

6.5.    Ανάλυση στρατηγικών θεμάτων   215

Μελέτη περίπτωσης: ΘΕΣΣΑΛΙΚΗ ΠΟΤΟΠΟΙΙΑ Α.Ε   220

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 7

 

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΕΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΕΣ

7.1.    Εισαγωγή  223

7.2.    Ιεράρχηση της στρατηγικής  225

7.3.    Ανάπτυξη επιχειρησιακής στρατηγικής  231

7.3.1.    Στρατηγική κατεύθυνσης  235

7.3.2.    Στρατηγική χαρτοφυλακίου  252

7.3.3.    Γονική στρατηγική  264

Μελέτη περίπτωσης: ΒΙΟΤΟΥΒΛ Α.Ε  267

 

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 8

ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΕΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΕΣ

8.1.    Εισαγωγή  271

8.2.    Διαμόρφωση επιχειρηματικών στρατηγικών  271

8.3.    Τύποι επιχειρηματικών στρατηγικών  274

8.3.1.    Ηγεσία κόστους  277

8.3.2.    Διαφοροποίηση  280

8.3.3.    Εστίαση  283

8.4.    Σημαντικά θέματα επιχειρηματικής στρατηγικής  285

8.5.    Διατήρηση αποκτώμενου ανταγωνιστικού πλεονεκτήματος 287

Μελέτη περίπτωσης: ΚΗΠΕΥΤΙΚΗ Α.Ε  290

 

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9

ΥΛΟΠΟΙΗΣΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ

9.1.    Γενικά για την υλοποίηση της στρατηγικής  295

9.2.    Κατανομή πόρων και διευθέτηση συγκρούσεων  297

9.3.    Ευθυγράμμιση στρατηγικής και δομής του οργανισμού  299

9.4.    Λόγοι δυσκολίας υλοποίησης στρατηγικής  304

9.5.    Ενέργειες της διοίκησης για την επιτυχή υλοποίηση της στρατηγικής  306

9.5.1.    Απαραίτητοι χρηματοοικονομικοί πόροι για την υλοποίηση της στρατηγικής  309

9.5.2.    Εύρεση και υιοθέτηση αποτελεσματικών πρακτικών κατάλληλων για την υλοποίηση της στρατηγικής  309

9.5.3.    Υποστήριξη από πληροφοριακά συστήματα  317

9.5.4.    Ανάπτυξη συστημάτων ανταμοιβών   319

9.6.    Επίδραση της κουλτούρας στην υλοποίηση της επιχειρηματικής στρατηγικής   321

 

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 10

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΚΑΙ ΕΛΕΓΧΟΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ

10.1.    Γενικά για την αξιολόγηση και τον έλεγχο της στρατηγικής   325

10.2.    Η διαδικασία αξιολόγησης και ελέγχου   328

10.3.    Επιθυμητά χαρακτηριστικά, προβλήματα και παρενέργειες της αξιολόγησης και ελέγχου   331

10.4.    Στρατηγικά συστήματα αξιολόγησης και ελέγχου   335

10.5.    Η προσέγγιση του Balanced Scorecard στην αξιολόγηση και τον έλεγχο της στρατηγικής   337

10.5.1.    Αιτίες δημιουργίας του Balanced Scorecard  344

10.5.2.    Περιγραφή του Balanced Scorecard   348

10.5.3.    Σύνδεση των μετρήσεων του Balanced Scorecard με τη στρατηγική   355

10.6.    Αξιολόγηση και έλεγχος της στρατηγικής: Ανακεφαλαίωση   359

 

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 11

ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΣΕΝΑΡΙΩΝ: ΜΙΑ ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ

11.1.    Γενικά για τη διαμόρφωση σεναρίων   363

11.2.    Έννοια του σεναρίου   365

11.3.    Ιστορική αναδρομή   367

11.4.    Απαιτούμενος αριθμός σεναρίων   368

11.5.    Χρήση της μεθοδολογίας από τις επιχειρήσεις   369

11.6.    Αποτελέσματα της χρήσης της μεθοδολογίας σεναρίου από τις επιχειρήσεις   371

Παράρτημα κεφαλαίου 11   373

 

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 12

ΜΕΛΕΤΕΣ ΠΕΡΙΠΤΩΣΕΩΝ (CASE STUDIES): ΤΡΟΠΟΙ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΚΑΙ ΑΝΑΛΥΣΗΣ

12.1.    Εισαγωγή   377

12.2 Μεθοδολογία αντιμετώπισης   379

12.2.1.    Πρώτο πλαίσιο  380

12.2.2.    Δεύτερο πλαίσιο  382

ΜΕΛΕΤΕΣ ΠΕΡΙΠΤΩΣΕΩΝ

(CASE STUDIES)

Thema Α.Ε  385

Όμιλος εταιρειών BB&D Α.Ε  414

Βαφέξ Α.Ε  436

Albatross Hotel: Αντιμετωπίζοντας την πρόκληση του 2004 456

Η θεώρηση ενός νησιού ως επιχείρηση   467

Telecom Hellas  478

Novital Travel Ltd  496

Εννέα Μούσες  506

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ  517