Παπαλεξανδρή Νάνσυ

Γαλανάκη Ελεάννα

Παναγιωτοπούλου Λήδα

 

Συγκριτική Έρευνα στις Πρακτικές Διοίκησης Ανθρώπινου Δυναμικού στη Ελλάδα & την Ευρώπη

 

 

 

Εκδότης: Μπένου Ε.

 

Μορφή: Μαλακό εξώφυλλο

 

Αριθμός σελίδων: 151

 

Κωδικός ISBN: -

 

Διαστάσεις: 24 × 17 εκ.

 

Κωδ. Εύδοξος: -

 

Έτος έκδοσης: 2016

 

 

 

 

 

 ► παρουσίαση

 

Στις αρχές της δεκαετίας του ‘90 μια ομάδα Πανεπιστημίων από διάφορες χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης ξεκίνησε να ερευνήσει την τότε επικρατούσα κατάσταση στις πρακτικές Διοίκησης Ανθρώπινου Δυναμικού στις μεσαίες και μεγαλύτερες επιχειρήσεις του ιδιωτικού κυρίως Τομέα. Συντονιστής ανέλαβε το Πανεπιστήμιο του Cranfield με τον Καθηγητή Chris Brewster, ενώ για λογαριασμό της Ελλάδας το έργο ανέλαβε το Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών.

Από τότε πέρασαν 25 χρόνια, πολλές νέες χώρες μπήκαν στην έρευνα η οποία επαναλαμβάνεται σε τακτά χρονικά διαστήματα. Ο όγκος των στοιχείων και οι συγκρίσεις ανάμεσα στις χώρες έχει οδηγήσει σε πολλές δημοσιευμένες εργασίες ενώ έχουν καταγραφεί σταδιακά οι εξελίξεις που μας οδηγούν στο συμπέρασμα ότι η Διοίκηση Ανθρώπινου Δυναμικού είναι ένας χώρος που συγκεντρώνει σήμερα με αυξανόμενους ρυθμούς το ενδιαφέρον των επιχειρήσεων ενώ παράλληλα αντιμετωπίζεται σαν μια σημαντική λειτουργία της επιχείρησης που ανατίθεται όλο και περισσότερο σε εξειδικευμένους επαγγελματίες του χώρου.

Σκοπός της μελέτης που ακολουθεί είναι να παρουσιάσει στοιχεία από τις πρακτικές Διοίκησης Ανθρώπινου Δυναμικού, τόσο στην Ελλάδα όσο και στην Ευρωπαϊκή Ένωση, χρησιμοποιώντας τα σημαντικότερα ευρήματα από τις διαδοχικές έρευνες που έγιναν στα χρόνια που πέρασαν. Τα αποτελέσματα που ακολουθούν δίνουν μια συνοπτική εικόνα του επιπέδου και των εξελίξεων της Διοίκησης Ανθρώπινου Δυναμικού, προδιαγράφοντας σε ένα βαθμό και το άμεσο μέλλον της. Ένα μέλλον που έντονη επιθυμία μας είναι να παίξει σημαντικό ρόλο τόσο στην αποτελεσματικότητα των επιχειρήσεων, όσο και στην ευημερία των εργαζομένων και του κοινωνικού συνόλου γενικότερα.

Από το 1993 που ξεκίνησε η έρευνα στην Ελλάδα, πολλοί έχουν βοηθήσει στην υλοποίησή της. Σαν κύρια υπεύθυνη της έρευνας για την Ελλάδα θέλω να τους ευχαριστήσω θερμά. Συγκεκριμένα ουσιαστική βοήθεια προσέφεραν με τη συλλογή και επεξεργασία των στοιχείων, οι επίκουρες καθηγήτριες Ειρήνη Νικάνδρου, Λήδα Παναγιωτοπούλου και Ελεάννα Γαλανάκη. Επίσης μεγάλη βοήθεια στην επιμέλεια

του κειμένου και των στοιχείων προσέφεραν ο κύριος Νίκος Πάχος και η κα Ειρήνη Σκοπελίτη.

Επίσης, θέλω να ευχαριστήσω όλες τις επιχειρήσεις και τα στελέχη της Διεύθυνσης Ανθρώπινου Δυναμικού που διέθεσαν τον πολύτιμο χρόνο τους για να συμπληρώσουν το ερωτηματολόγιο, καθώς και τους φοιτητές προπτυχιακούς και μεταπτυχιακούς του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών που κατά καιρούς βοήθησαν στη διεξαγωγή των συνεντεύξεων και στο σχολιασμό των αποτελεσμάτων.

Νάνσυ Παπαλεξανδρή

Δεκέμβριος 2016 Ομότιμη Καθηγήτρια Ο.Π.Α.

 

 ► περιεχόμενα

 

ΕΥΡΕΤΗΡΙΟΔΙΑΓΡΑΜΜΑΤΩΝ  8

ΕΥΡΕΤΗΡΙΟΠΙΝΑΚΩΝ  12

ΠΡΟΛΟΓΟΣ  15

ΕΙΣΑΓΩΓΗ  17

Η διοίκηση ανθρώπινου δυναμικού σήμερα  17

Αλλαγές στη φιλοσοφία και τις προτεραιότητες της διοίκησης του ανθρώπινου

Δυναμικού  19

Στόχος και περιεχόμενο της έρευνας  20

Μεθοδολογία Έρευνας  21

ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ  23

Το μάκρο-περιβάλλον στην Ελλάδα 2009-2015  23

Χαρακτηριστικά του Ελληνικού δείγματος  24

Ιδιοκτησιακό καθεστώς – Μέγεθος  26

Κλάδοι δραστηριότητας – Χαρακτηριστικά επιχειρήσεων  28

Χαρακτηριστικά αγορών – Ανάπτυξη – Ανταγωνιστικότητα  29

Στρατηγικές διοίκησης ανθρώπινου δυναμικού  30

Ο ρόλος του τμήματος ανθρώπινου δυναμικού  30

Ο ρόλος των στελεχών γραμμής  36

Μέθοδοι στελέχωσης ανθρώπινου δυναμικού  41

Προγραμματισμός ανθρώπινου δυναμικού  41

Μέθοδοι προσέλκυσης και προέλευση εργαζομένων  44

Μέθοδοι επιλογής  47

Οι ευέλικτες μορφές απασχόλησης στην Ελλάδα  50

Ρυθμίσεις για συγκεκριμένες ομάδες εργαζομένων  53

Μέθοδοι εκπαίδευσης και ανάπτυξης εργαζομένων  56

Συχνότητα εκπαίδευσης στις Ελληνικές επιχειρήσεις  56

Ανάπτυξη σταδιοδρομίας  59

Αξιολόγηση της εκπαίδευσης  62

Αξιολόγηση της απόδοσης  64

Αξιολόγηση στις διάφορες εργασιακές ομάδες  65

Συμμετοχή στη διαδικασία αξιολόγησης  67

Στόχοι αξιολόγησης  70

Σύστημα αμοιβών  72

Επίπεδο καθορισμού βασικού μισθού  72

Παρεχόμενες αμοιβές – Κίνητρα  74

Μη χρηματικές αμοιβές (fringe benefits)  78

Εργασιακές σχέσεις – Εσωτερική επικοινωνία  79

Ο ρόλος των σωματείων  80

Επικοινωνία κύριων πολιτικών ΔΑΔ  83

Μέθοδοι επικοινωνίας μεταξύ διοίκησης και εργαζομένων  84

Καθοδική επικοινωνία  85

Ανοδική επικοινωνία  88

Συνοπτικά συμπεράσματα από την έρευνα CRANET στις Ελληνικές επιχειρήσεις  90

Η ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΣΕ ΣΥΓΚΡΙΣΗ ΜΕ ΤΙΣ ΥΠΟΛΟΙΠΕΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΕΣ ΧΩΡΕΣ  94

Η λειτουργία διοίκησης ανθρώπινου δυναμικού στις χώρες που συμμετείχαν

στην έρευνα  96

Ο ρόλος του διευθυντή ανθρώπινου δυναμικού  96

Η ευθύνη για τη ΔΑΔ: Η αποκέντρωση της λειτουργίας ΔΑΔ

και ο ρόλος των στελεχών γραμμής  98

Η αξιολόγηση του τμήματος ΔΑΔ  101

Η εξωτερική ανάθεση των λειτουργιών ΔΑΔ  102

Γραπτές στρατηγικές και πολιτικές  103

Η τεχνολογική υποστήριξη της λειτουργίας της ΔΑΔ  105

Μέθοδοι στελέχωσης ανθρώπινου δυναμικού  106

Μέθοδοι μείωσης προσωπικού  106

Πρακτικές στελέχωσης  109

Προσέλκυση υποψηφίων  109

Επιλογή υποψηφίων  112

Ευελιξία στην απασχόληση  114

Απασχόληση μειωμένου ωραρίου  115

Συμβόλαια ετήσιων ωρών  116

Τηλε-εργασία  117

Στρατηγικές ευέλικτης απασχόλησης  118

Μέθοδοι εκπαίδευσης και ανάπτυξης  119

Διαφορές στο βαθμό εκπαίδευσης εργαζομένων  119

Αξιολόγηση εκπαίδευσης  121

Μέθοδοι εκπαίδευσης  122

Αξιολόγηση εργαζομένων  124

Αμοιβές και διοίκηση απόδοσης  127

Προσδιορισμός του βασικού μισθού  128

Μεταβλητές αμοιβές  129

Πρόσθετες παροχές  132

Εργασιακές σχέσεις και επικοινωνία  133

Η επιρροή του εργατικού σωματείου  134

Νέες μέθοδοι επικοινωνίας  135

Συμπεράσματα από τη σύγκριση της Ελλάδας με χώρες της Ευρώπης  137

ΕΠΙΛΟΓΟΣ  141

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ  145

ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ ΠΟΥ ΒΑΣΙΖΟΝΤΑΙ ΣΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ ΤΟΥ CRANET  147